Trabzon
Site Haritası

Hayrat Genel Bilgiler

TARİHİ DURUMU:

 İlçemiz tarihi hakkında kesin olarak bir bilgi bulunmamakla birlikte, Miloslu denizcilerle kurulan kolonilerden biri olan İlçemizin, İ.Ö.312’ de Pontus Krallığı sınırları içine girinceye kadar Of’a bağlı bir yönetim olduğu; Pontus egemenliğinin yıkılması ile Roma, sonra da Bizans egemenliğine girdiği; Trabzon Rum İmparatorluğu döneminden sonra Of İlçesi ile birlikte Fatih Sultan Mehmet tarafından fethedilerek Osmanlı topraklarına katıldığı kabul edilmektedir.

          I.Dünya savaşında Rus’ların Karadeniz sahilindeki kıyı şeridini işgale başlaması ile de Ermeni güçlerinin elinde kalan İlçemiz 28 Şubat 1918’de  Türk Birliğince işgalden kurtarılmıştır.

             İlçemizin eskiden yoğun olarak kullanılan İpek Yolu üzerinde  bulunduğu ve bu nedenle yöre halkının uzun yıllar geçmekte olan kervanlara bölge içinde bulunan hanlar vasıtasıyla kalacak yer temini sağlaması ve bu hizmetlerin karşılığında ücret almaması  sebebiyle,yolcularca "hayırlı" veya "hayır yapılan yer " anlamında "hayrat" kelimesi kullanılmıştır.

            Mevcut bölgenin arazisinin eski kaynaklara göre Vakıf arazisi olduğu,ancak Nuhoğlu ailesinin  daha sonradan bu bölgeye gelerek yerleşmesi ve yerleşik düzene geçilmesi sebebiyle daha önceleri bucak olarak varlığını sürdürürken ,1990  yılında Resmi Gazetede yayımlanan 130 ilçe kurulması Hakkındaki Kanun ile ilçede yaşayanlarında isteğiyle "Hayrat"  ilçe adı aldığı tespit edilmiştir.

  COĞRAFİ DURUMU:

       Hayrat İlçesi Karadeniz sahil şeridine 12 Km. uzaklıkta, Kuzeyinde Of İlçesi, Güneyinde Çaykara İlçesi ve Bayburt İli, Doğusunda Of İlçesi ve Rize İli, Batısında Of ve Çaykara ile Dernekpazarı İlçeleri yer almaktadır.

       İlçemizin yüzölçümü 170 km2 olup, ortalama rakımı 180 metre civarındadır.İlçemizde yazları ılık ve yağışlı,kışları serin ve yağışlı Karadeniz iklimi hüküm sürmektedir.

       İlçemizin en büyük akarsuları Of İlçesinden Karadeniz’e dökülen Baltacı deresi ile Maki  deresidir. Arazi yapısı itibarı ile çok engebeli olan Hayrat İlçe Merkezi ile Köyleri, Güneye doğru gidilerek yükselen fakat Doğu-Batı yönünde birbirine hemen hemen paralel derin vadiler şeklinde engebeli bir konum arzetmektedir. Bu vadiler arasında yan yana uzun sırtlar veya yörede “Kıran” tabir edilen tepecikler sıralanır. Doğu Karadeniz dağlarının bir kısmını oluşturan bu tepeciklerin en yükseği 3000 metre ile Ziyaret tepesidir.

       İlçenin Güneyinde yer alan dağ köylerimizde çam, gürgen, kayın, kızılağaç ve komar ağaçlarından oluşan ormanlar mevcut olup, yine aynı bölgelerde yer alan yaylalara halkımız Mayıs-Kasım ayları arasında çıkmakta ve hayvancılıkla uğraşmaktadır.

     Esasen tipik Karadeniz iklimi nedeniyle fazlaca yağış alan yöremiz bitki örtüsü yönünden oldukça zengindir. Hemen hemen her çeşit ağaç kendiliğinden yetişerek bütünüyle orman görümünü vermektedir.

 
NÜFUS DURUMU:
2012 Yılı ADNKS Nüfus Tespitine göre İlçemizin toplam nüfusu 7,661’dır. 2.441’i  İlçe Merkezinde, 1.586’i Balaban Beldesinde ve  3.634’u de Köylerimizde yaşamaktadır.
İLÇE MERKEZ NÜFUSU :2.441
BALABAN BELDESİ NÜFUSU :1.586
KÖY NÜFUSU :3.634
TOPLAM NÜFUS :7.661
D
oğu Karadeniz Bölgesinin genel özelliği olan dışarıya göç verme olayı İlçemizde yoğun olarak yaşanmaktadır. Bu göç olayının ekonomik nedenlerden kaynaklandığı ve daimi ve geçici göç şeklinde olduğu görülmektedir. Göçen nüfus genellikle erkek nüfus olmuşsa da aileler kırsal kesimde kalmıştır. Ancak ziraatın yapıldığı bahar ve yaz aylarında İlçede nüfus yoğunluğunun arttığı gözlenmektedir. Arazinin kıt olmasına rağmen nüfusun hemen hemen tamamı tarımla uğraşmakta, bununla birlikte geniş kapsamlı olmasa da inşaat, eğitim ve kamu hizmetleri halkımızın diğer uğraş alanlarını oluşturmaktadır. Nüfusun kombinezonunda kadınların oranı daha fazla olmakla beraber bunun nedeni iş bulma amacıyla erkeklerin, çoğu zaman yöreden uzak kalmalarıdır.

             Yüksek kesimlere çıkıldıkça nüfus yoğunluğu düşmekte, kış mevsiminde ise nüfusun büyük bir kısmı ya eğitim ve diğer nedenlerle başka kentlere göç etmekte ya da Of İlçesi ile bağlı yakın köylerde yaşamaktadır. Bu nedenle kış ayları kırsal kesimler adeta boşalmaktadır.   

  İDARİ DURUMU:                 

             Hayrat; Of İlçesine bağlı bir bucak iken, İlçe olmasına ilişkin Kararın 20 Mayıs 1990 gün ve 20523 sayılı Resmi Gazetede yayımı ile İlçe Statüsüne kavuşmuştur. 13.08.1991 tarihinde İlçe Kaymakamının göreve başlaması ile Resmi Kurumların teşkilatlanması başlatılmış, personel yetersizliğine rağmen bu teşkilatlanma büyük ölçüde tamamlanmıştır.

         İlçemize bağlı 2 adet Belediye, 18 adet Köyümüz bulunmaktadır. Merkez Belediyesi ile Balaban Belediyesi 1969 yılında Belediye statüsüne kavuşmuştur. Ayrıca Merkez Belediyesine bağlı 13, Balaban Belediyesine bağlı 12 Mahalle mevcuttur.

 

İlçeye Bağlı Köyler :

Nüfusu :            

İlçeye Uzaklığı :

1. Dağönü Köyü

146

35 Km.

2. Dereyurt Köyü

256

4 Km.

3. Fatih Köyü

40

7 Km.

4. Geçitli Köyü

318

7 Km.

5. Göksel Köyü

34

30 Km.

6. Kılavuz Köyü

155

5 Km.

7. Köyceğiz Köyü

223 

3 Km.

8. Onur Köyü

35

7 Km.

9. Pazarönü Köyü

169   

3 Km.

10. Pınarca Köyü

630

3 Km.

11. Sarmaşık Köyü

66  

35 Km.

12. Şehitli Köyü

99

5 Km.

13. Şişli Köyü

35

4 Km.

14. Taflancık Köyü

564 

4 Km.

15. Yarlı Köyü

286

4 Km.

16. Yeniköy Köyü

500   

10 Km.

17. Yıldırımlar Köyü

29

7 Km.

18-Yırca Köyü

49  

8 Km    

İlçemize bağlı Köylerin ihtiyacını karşılamak amacıyla 1995 yılında Hayrat Köylere Hizmet Götürme Birliği kurulmuştur. 

    Kırsal kesimlerde yaz mevsiminde yaylaya çıkma geleneği sürdürüldüğünden yayla yerleşim ünitelerinin varlığı ve bağlı Belediyelerin merkezden çok uzak mahalle ile bazı köyleri idari sınırlarına almaları yerleşim üniteleri sayısını daha da karmaşıklaştırmaktadır. Bu nedenle belediyeleri oluşturan mahalle ve ünitelerde yerleşimin dağınık, arazinin engebeli olması belediyelerin buralara hizmet götürmesini güçleştirmektedir.

SOSYAL DURUMU: 

        Sosyal durumu belirlemede arazi yapısının etken olduğu yörelerin başında gelen İlçemizde arazi ve arsa fiyatları çok yüksek olup, bu da İlçe merkezinde konut sıkıntısına neden olmaktadır. Bu sıkıntının diğer bir kaynağı da İlçe merkezinde şimdiye kadar parselasyonu yapılamamış olmasıdır.

     Yörenin coğrafi konumu, iklim ve bitki örtüsü yapı tekniğinin biçimlenişini etkilemiştir. Geleneksel mimari kendini kırsal ve iç kesimde azda olsa göstermektedir.

       Azda olsa İlçemizde yeni ve betonarme çok katlı binalar yapılmakta, bu yeni yapılaşma giderek kırsal kesimlerde de görülmektedir. Yerel ve eski Türk evleri giderek yok olmaktadır. Halkın sürekli olarak diğer kentlere gidiş gelişleri ve yerleşimin dağınık oluşu, gerek köylerde gerekse de İlçe merkezinde toplumsal kaynaşmayı engellemekte, birlik ve beraberlik duygularını köreltmektedir.

         Halkın eğlenme şekli nişan ve düğünlerde yapılan mahalli törenler ile yaylaya çıkışlarda yapılan şenlikler olarak kendini göstermektedir. Halkın giyim ve kuşamı giderek modern görünüme dönüşmektedir. Geleneksel eski giyim-kuşam düğün ve yüksek köylerde yaşanan halk arasında yaşatılmaktadır.

         İlçede yaşayan kent ve kırsal nüfus arasında büyük ölçüde sosyal ve ekonomik dengesizlik görülmektedir. Halkımızın bir kısmı hayvancılık maksadıyla ve dinlenmek amacıyla yaylalara çıkmasına rağmen yayla turizmi gelişmemiştir. Dolayısıyla halkın geçim kaynakları arasında hayvancılığın azalan önemine karşın çay ve fındık tarımı ağırlığını korumaktadır. Fert başına düşen milli gelir açısından çay gelirinin fazla olması nedeniyle yöremizde tarım ve diğer alanlarda alternatiflere ihtiyaç vardır.

Kaynak:hayrat.gov.tr


Yorumlar - Yorum Yaz